Wywiad z Panią Justyną Jesionek

Justyna Jesionek, kierownik zespołu doradców energetycznych w Wojewódzkim Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie

Rządowy program „Czyste Powietrze” jest kolejnym działaniem na rzecz ochrony środowiska i poprawy jakości powietrza. Tym razem jest to program kierowany bezpośrednio do mieszkańców – właścicieli nieruchomości jednorodzinnych. Czy program dotyczy wyłącznie istniejących już obiektów czy osoby budujące domy mogą również otrzymać dofinansowanie?

Program Czyste powietrze dotyczy jednorodzinnych budynków mieszkalnych istniejących, jak i nowo budowanych. Przez jednorodzinny budynek mieszkalny,  zgodnie z Ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2018 r. poz.1202, z późn. zm.), należy rozumieć budynek wolnostojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Natomiast przez budynek nowo budowany należy rozumieć budynek, dla którego została uzyskana zgoda na rozpoczęcie budowy zgodnie z obowiązującymi przepisami Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2018 r. poz.1202, z późn. zm.) i który nie został jeszcze przekazany lub zgłoszony do użytkowania. Należy mieć jednak na względzie, iż zakres przedsięwzięć kwalifikowanych do dofinansowania  w ramach Programu Czyste powietrze dla domów istniejących jest znacznie szerszy, niż dla domów nowo budowanych.

W przypadku domów istniejących ważną informacją jest rok uzyskania pozwolenia na budowę i aktualnie funkcjonujące w domu źródło ciepła, bowiem podstawowym wymogiem programu jest wymiana źródła ciepła na takie, które spełnia warunki programu lub też posiadanie efektywnego źródła ciepła wpisującego się w założenia programu (zgodnie z załącznikiem nr 1 do Programu priorytetowego pn. „Wymagania techniczne”). Jeżeli dom posiada pozwolenie na budowę sprzed 15.12.2002 r. i efektywne źródło ciepła lub też równocześnie w ramach prac przewidzianych we wniosku aplikacyjnym następuje wymiana nieefektywnego źródła ciepła na paliwa stałe, można wnioskować o dofinansowanie w formie dotacji pozostałych przedsięwzięć, w tym m.in docieplenia ścian zewnętrznych i wewnętrznych (oddzielających pomieszczenia ogrzewane od nieogrzewanych), stropu lub dachu, stropu nad nieogrzewaną piwnicą lub podłogi na gruncie, wymiany okien i drzwi zewnętrznych, modernizacji instalacji c.o. i c.w.u oraz zakupu i montażu wentylacji z rekuperacją. W przypadku budynku z pozwoleniem na budowę wydanym po 15.12.2002 r., jedynie przy równoczesnej wymianie źródła ciepła można skorzystać z dofinansowania pozostałych prac przewidzianych w programie, o których mowa powyżej, natomiast przy istniejącym efektywnym źródle ciepła dofinansowanie w formie dotacji nie przysługuje. W obydwu przypadkach można również uzyskać dofinansowanie w formie pożyczki do 100 % kosztów kwalifikowanych na zakup i montaż instalacji fotowoltaicznej i kolektorów słonecznych.

Dla domów nowo budowanych istnieje możliwość skorzystania z dofinansowania w formie dotacji wyłącznie do zakupu i montażu źródła ciepła spełniającego wymogi programu  wraz z przyłączem pod warunkiem, że wydatek zostanie poniesiony do 31.12.2019 r., a wszystkie przegrody w nowo budowanym domu jednorodzinnym spełniają lub  będą spełniać, obowiązujące od 31.12.2020 r. wymagania dla przegród w zakresie współczynników przenikania ciepła zgodnie z Rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Podobnie jak dla budynków istniejących, jest możliwość skorzystania z pożyczki na zakup i montaż instalacji fotowoltaicznej i kolektorów słonecznych do 100% kosztów kwalifikowanych zgodnie z zestawieniem maksymalnych kosztów jednostkowych, których wykaz znajduje się w Programie Priorytetowym.

Wniosek najlepiej złożyć przed rozpoczęciem prac, chociaż można kwalifikować wydatki poniesione do 12 m-cy przed złożeniem wniosku, ale nie wcześniej niż od 01.01.2018 r.  Należy mieć na względzie, iż zadanie nie może być zakończone przed dniem złożenia wniosku, a Wnioskodawcą może być właściciel domu jednorodzinnego lub współwłaściciel za zgodą pozostałych współwłaścicieli nieruchomości.

 

Program skupia się na wymianie starych źródeł ogrzewania zasilanych paliwem stałym oraz termomodernizacji budynków. Czy w tym zakresie są jakieś szczegółowe wytyczne jakie technologie mogą być stosowane, a które nie podlegają finansowaniu?

Podstawowym wymogiem programu jest wymiana nieefektywnego źródła ciepła na paliwo stałe (węgiel/drewno) na takie, które spełnia  parametry i szczegółowe wytyczne programu (zgodnie z załącznikiem nr 1 do Programu priorytetowego pn. Wymagania techniczne). Wymiana lub montaż indywidualnego źródła ciepła jest możliwy, gdy podłączenie do sieci ciepłowniczej na danym obszarze nie jest możliwe lub nie jest uzasadnione ekonomicznie, wtedy kwalifikowane w ramach programu są koszty związane z zakupem i montażem następujących urządzeń i instalacji:

  • kotły gazowe kondensacyjne o klasie efektywności min. A,
  • kotły na paliwa stałe spełniające  wymagania ekoprojektu (warunkiem montażu kotła opalanego węglem jest brak możliwości podłączenia lub brak uzasadnienia ekonomicznego podłączenia do sieci ciepłowniczej lub sieci dystrybucji gazu),
  • systemy ogrzewania elektrycznego,
  • kotły olejowe o klasie efektywności min. A,
  • pompy ciepła powietrzne o klasie efektywności min. A+,
  • pompy ciepła odbierające ciepło z gruntu lub wody o klasie efektywności min. A+,

wraz z przyłączami. Ponadto zgodnie z zapisami umowy dotacji należy mieć na uwadze, iż „Pierwsza wypłata kwoty dotacji może nastąpić po zamontowaniu w budynku nowego źródła ciepła, chyba że w budynku istnieje już źródło ciepła spełniające wymagania Programu priorytetowego Czyste powietrze”.

W przypadku termomodernizacji, jak już wcześniej wspomniałam, modernizowane przegrody muszą spełniać, obowiązujące od 31.12.2020 r. wymagania dla przegród w zakresie współczynników przenikania ciepła zgodnie z Rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wymagania dla pozostałych rodzajów przedsięwzięć są ujęte w załączniku nr 1 do Programu priorytetowego, o którym mowa powyżej.

 

Jaka jest rola audytu energetycznego w przyznaniu środków z projektu? Czy nie wykonując audytu można je pozyskać?

Audyt nie jest wymagany obligatoryjnie , jednak zachęcam do przygotowania takiego dokumentu. Audyt energetyczny określa faktyczny stan budynku i wskazuje niezbędny do przeprowadzenia zakres prac, których wykonanie pozwoli zapewnić odpowiednie standardy. Opracowanie takiej dokumentacji jest wydatkiem kwalifikowanym w ramach wniosku do kwoty 1000 zł, przy czym włączenie wydatku dotyczącego wykonania audytu do puli kosztów kwalifikowanych obliguje Inwestora do zrealizowania pełnego zakresu prac w nim ujętych.  Jak wynika z wymogów programu cyt: „Audyt energetyczny budynku powinien zostać wykonany zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 17 marca 2009 r. w sprawie szczegółowego zakresu i form audytu energetycznego oraz części audytu remontowego, wzorów kart audytów, a także algorytmu oceny opłacalności przedsięwzięcia termomodernizacyjnego ( Dz.U. 2009 nr 43 poz. 346 z późn.zm.). Jednocześnie przy sporządzaniu audytu, audytor powinien uwzględnić zakres prac termoizolacyjnych zgodny z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. 2015 r., poz. 1422, z późn. zm.). Wartości współczynników przenikania ciepła U dla modernizowanych przegród zewnętrznych, okien, powierzchni przezroczystych nieotwieralnych, drzwi zewnętrznych nie mogą być większe niż wartości współczynnika U obowiązujące od dnia 31 grudnia 2020 r. określone w ww. rozporządzeniu. Audytor sporządza opracowanie określające zakres oraz parametry techniczne i ekonomiczne przedsięwzięcia termomodernizacyjnego, ze wskazaniem rozwiązania optymalnego, w szczególności z punktu widzenia kosztów realizacji tego przedsięwzięcia oraz oszczędności energii.”

Charakterystykę energetyczną budynku oraz zakres prac dociepleniowych można również określić przy pomocy aktywnego formularza wniosku o dofinansowanie, dostępnego poprzez Portal Beneficjenta, pod linkiem https://www.wfos.krakow.pl/portalbeneficjenta/strona-glowna-programu – pomocą może służyć Baza wiedzy znajdująca się w menu portalu, a przede wszystkim warto sięgnąć do Instrukcji wypełniania wniosku.  Postępując w taki sposób nie ma wymogu docieplenia wszystkich przegród budowlanych. Wyjaśniam, iż formularz za pomocą wielkości statystycznych liczy współczynniki przenikania ciepła dla roku uzyskania pozwolenia na budowę, po czym prognozując materiał izolacyjny, jego grubość oraz współczynnik przewodzenia  λ, obliczane są współczynniki przenikania ciepła dla poszczególnych przegród zgodnie z wymaganiami w ramach Programu (tj. do warunków technicznych obowiązujących od 31.12.2020r.). Przed przystąpieniem do wypełniania wniosku polecam zapoznanie się z kompletną dokumentacją, która znajduje się pod linkiem https://www.wfos.krakow.pl/portalbeneficjenta/wymagana-dokumentacją , co ułatwi poprawne przygotowanie aplikacji.

 

Czy osoba, która pozyskała dofinansowanie/pożyczkę w programie „Czyste Powietrze” jest zobligowana do wykonania prac przez określone firmy specjalizujące się termomodernizacji czy może prace wykonać samodzielnie? Czy mają Państwo listę rekomendowanych do takich prac firm?

Nie ma takich wymogów, nie posiadamy wykazu firm, które mogą realizować przedsięwzięcia w ramach Programu Czyste powietrze. Zalecamy jednak, aby Mieszkańcy zawierali umowy z Wykonawcami na realizację zakresu prac przewidzianych w dokumentacji aplikacyjnej. Można również wykonać prace siłami własnymi, ale wówczas kwalifikowany do dofinansowania jest wyłącznie zakup materiałów i urządzeń z uwzględnieniem wymagań wynikających z załącznika nr 1 do Programu priorytetowego, pn.”Wymagania techniczne”.

Należy pamiętać, iż minimalny koszt  kwalifikowany wynosi 7 tys. zł, a maksymalny na potrzeby obliczenia kwoty dotacji 53 tys. zł. Intensywność dofinansowania dotacyjnego jest określona na podstawie średniego miesięcznego dochodu na osobę w gospodarstwie domowym Wnioskodawcy za poprzedni rok kalendarzowy i wynosi od 90 %  (przy dochodzie do 600 zł/os) do 30 % (przy kwocie powyżej 1600 zł/os). Sposób liczenia intensywności dofinansowania jest podany w pkt. C instrukcji wypełniania Wniosku. Termin realizacji zadania wynosi 24 m-ce od podpisania umowy o dofinansowanie. Ponadto na uzupełnienie wkładu własnego można wnioskować o pożyczkę, dla której:

  • oprocentowanie zmienne wynosi nie więcej niż WIBOR 3M +70 punktów bazowych ale nie mniej niż 2% rocznie ( aktualnie ok. 2,4 %)
  • planowany okres spłaty: do 15 lat (nie dłużej niż do 75 roku życia)
  • możliwa karencja (zwłoka) w spłacie: nie dłużej niż do zakończenia realizacji przedsięwzięcia (max. 24 m-ce).

Przypominam o konieczności dokumentowania, iż przeprowadzono rozeznanie rynku (3 oferty), zgodnie z oświadczeniem w formularzu wniosku.

You must be logged in to post a comment Login

Komentarz